اهمیت این زیرساخت‌ها از آنجا ناشی می‌شود که بخش عمده منابع نفت و گاز و ظرفیت پالایشی کشور در جنوب قرار دارد، در حالی که مراکز مصرف عمده در نیمه شمالی کشور مستقر هستند و فرآورده‌های نفتی برای رسیدن به مصرف‌کنندگان باید بیش از هزار کیلومتر جابه‌جا شوند. از این رو، انتقال و ذخیره‌سازی مناسب فرآورده‌ها به اندازه تولید آنها در استمرار تأمین سوخت کشور اهمیت داشته و دارد. 

توسعه شبکه انتقال به 15 هزار کیلومتر
یکی از محورهای اصلی اقدامات دولت چهاردهم، توسعه خطوط انتقال مواد نفتی بود. با بهره‌برداری از یک هزار کیلومتر خطوط لوله احداث‌شده و در دست احداث، طول خطوط لوله انتقال مواد نفتی به 15,000 کیلومتر افزایش یافته است.
در کنار توسعه کمی شبکه، فناوری‌های جدید نیز در طراحی و بهره‌برداری از خطوط مورد توجه قرار گرفت. استقرار فیبر نوری، استفاده از ظرفیت سامانه اسکادا و نصب سامانه‌های DAS برای شناسایی تحرک یا تعرض در حریم خطوط و همچنین سامانه‌های نشت‌یاب، از جمله اقداماتی است که با هدف افزایش دقت و سرعت پایش شبکه انجام شده است. این سامانه‌ها امکان شناسایی سریع نشتی، تعرض و برداشت غیرمجاز را فراهم می‌کنند. 

توسعه خطوط راهبردی
در میان پروژه‌های توسعه‌ای، خط لوله مهرآوران ـ فسا ـ شیراز (پارس) با طول 400 کیلومتر و قطر14 اینچ برای انتقال 73 هزار بشکه در روز از جمله طرح‌های مهم شبکه انتقال است که برای بهره‌برداری در سال 1407 پیش‌بینی شده است.
همچنین خط لوله رفسنجان ـ یزد به طول 228 کیلومتر و قطر 16 اینچ با ظرفیت انتقال 115,000 بشکه در روز و سرمایه‌گذاری 44 میلیون یورو و 26,231 میلیارد ریال، برای بهره‌برداری در سال 1405 برنامه‌ریزی شده است.
در همین چارچوب، اتصال خط لوله میعانات گازی عسلویه ـ بندرعباس به خط لوله گوره ـ جاسک نیز انجام شد. این خط برای تأمین خوراک نفت خام پالایشگاه بندرعباس مورد استفاده قرار گرفته و جایگزین تأمین خوراک از طریق کشتی شده است.

اندازه‌گیری دقیق؛ حرکت به سوی مدیریت هوشمند
توسعه زیرساختهای پالایشی در دولت چهاردهم تنها به احداث خطوط و مخازن محدود نماند و هوشمندسازی جریان فرآورده و افزایش دقت اندازه‌گیری نیز در دستور کار قرار گرفت.
پیگیری نهایی‌سازی قرارداد تأمین 134 دستگاه سیستم میترینگ بازوهای بارگیری، خرید تعدادی دستگاه میتر از سازندگان داخلی، تجهیز مخازن موجود انبارها به پکیج TGS و اتصال آن به سامانه دیسپچینگ موجودی مخازن جایگاه‌های عرضه سوخت از جمله اقداماتی بود که در دو سال گذشته انجام شد.
همچنین اجرای پروژه سیستم میترینگ نیروگاهی به تعداد  8 اسکید، نصب و راه‌اندازی سیستم میترینگ نفت خام ری به پالایشگاه تهران و ساخت و نصب اسکید میترینگ از دیگر اقدامات این حوزه بوده است. 
در بخش پایش مخازن نیز طراحی، خرید، نصب و اجرای سیستم TGS راداری برای پایش سطح 9 مخزن نفت خام پالایشگاه تهران انجام شده است.

بازسازی زیرساخت‌ها در سایه جنگ
اهمیت این زیرساخت‌ها در شرایط جنگی بیش از گذشته آشکار شد. در جریان جنگ 12 روزه، بخشی از زیرساخت‌های ذخیره‌سازی و انتقال در تهران آسیب دید. در حمله به انبارهای نفت شهران و شهر ری، تعدادی از مخازن تخریب و تعدادی نیز آسیب دیدند. 
با این حال، عملیات بازسازی و احیای زیرساخت‌ها متوقف نشد. در جنگ رمضان نیز بخشی از انبارهای ذخیره‌سازی استان‌های تهران و البرز و تأسیسات خطوط لوله منطقه تهران که مسئولیت ارسال فرآورده به مناطق شمالی، شمال‌شرق و شمال‌غرب کشور را بر عهده داشتند، آسیب دیدند و از دسترس عملیاتی خارج شدند. 
در ادامه، عملیات آواربرداری، جمع‌آوری ضایعات، بازسازی مخازن و برقراری مجدد مسیرهای انتقال در دستور کار قرار گرفت؛ از جمله اتصال خط10  اینچ نفت‌گاز شازند به خط لوله کرج، اتصال خط ATK از مخزن پالایشگاه تهران به خط انتقال فرودگاه امام خمینی(ره)، اتصال خط ری ـ قوچک به خطوط فرآورده و اتصال خط ری ـ ساری به تلمبه‌خانه نفت خام و نیروگاه‌های دماوند و مغانک از جمله مهمترین اقدامات در زمینه بازسازی پس از دو جنگ بودند.

زیرساختی برای آینده؛ حتی در شرایط محدودیت
در شرایطی که تحریم و محدودیت سرمایه‌گذاری، اجرای پروژه‌های توسعه‌ای را دشوار کرده و وقوع جنگ بخشی از ظرفیت‌های موجود را نیز در معرض آسیب قرار داده است، توسعه زیرساخت‌های انتقال، ذخیره‌سازی و اندازه‌گیری را باید فراتر از یک برنامه عمرانی معمولی ارزیابی کرد.
برنامه‌های پیش‌بینی‌شده برای افق 1407 نیز نشان‌دهنده ادامه این مسیر است؛ از جمله اجرای حدود 15 طرح و پروژه برای افزایش حجم ذخیره‌سازی کشور به میزان 2.5 میلیارد لیتر، بهره‌برداری از حدود 500 کیلومتر خطوط لوله انتقال و اجرای بیش از 10 طرح و پروژه احداث خطوط لوله و اتصال نیروگاه‌های مصرف‌کننده سوخت مایع با هدف افزایش بیش از1000 کیلومتر خطوط انتقال. همچنین بازگردانی ظرفیت‌های از دست‌رفته در جنگ‌های سال 1404 و بهره‌برداری از مخازن جدید به میزان1 میلیارد لیتر از جمله طرح‌هایی است که تا پایان سال 1407 پیش‌بینی شده است.
روایت عبور در این بخش، روایت توسعه شریان‌های صنعت پالایش و پخش است؛ شریان‌هایی که در شرایط ناترازی، تحریم و محدودیت سرمایه‌گذاری و پس از آسیب‌های ناشی از دو جنگ، نه‌تنها حفظ و بازسازی شدند، بلکه مسیر توسعه، هوشمندسازی و افزایش ظرفیت آنها نیز دنبال شد تا انتقال فرآورده از پالایشگاه تا نقطه مصرف، با اطمینان و دقت بیشتری انجام شود.